5-sai-lam-trong-dau-tu-chung-khoan

Tổng hợp 5 sai lầm thường gặp trong Đầu tư Chứng khoán

Bài viết trước: Thị trường chứng khoán vận hành như thế nào?

Trong cuộc sống, sai lầm là gốc rễ của mọi thất bại, vậy nên muốn đạt được thành công trong bất cứ lĩnh vực gì, thì buộc bạn phải nhận biết và loại bỏ được những sai lầm trên đường đi. 

Bài viết dưới đây sẽ chỉ ra 5 sai lầm Nhà đầu tư Chứng khoán thường gặp phải nhất, những bài học rút ra và phương cách hóa giải những sai lầm trên. Bạn hãy kéo xuống để chúng ta cùng bắt đầu nhé!

Quà tặng dành cho bạn đọc

Sai lầm 1: Mua cổ phiếu dựa trên những lời mách nước, tin đồn

Thông thường, có nhiều nhà đầu tư rất thụ động, thích mua-bán cổ phiếu dựa theo những lời khuyên của thiên hạ, (để rồi lãng phí tiền bạc), thay vì phải tự học hỏi để hiểu rõ những gì mình đang làm.

Họ thường có xu hướng nghe theo:

× Lời mách nước của bạn bè, người quen;

× Lời bàn tán của những người xung quanh;

× Lời hô hào, kêu gọi mua cổ phiếu nào đó của các thành viên trên diễn đàn, hội nhóm;

× Lời tư vấn của các nhân viên môi giới.

Ở họ luôn có một điểm chung là “không biết đánh giá một cổ phiếu là tốt hay xấu; tiềm năng hay không tiềm năng; mua/bán thời điểm này đã thích hợp chưa…”

Có lẽ thực tế không ít những thông tin kiểu như này xuất hiện trên các mặt báo:

5-sai-lam-trong-dau-tu-chung-khoan-1
Trích dẫn Báo Đầu tư Chứng khoán Việt Nam
Bài học rút ra:

Không hiểu biết về những gì mình làm, răm rắp nghe theo lời người khác, thì chẳng khác nào “giao trứng cho ác

Cũng giống như giao mạng sống của mình cho thuyền trưởng tàu Titanic, sớm muộn gì rồi cũng sẽ về với “biển cả”.

5-sai-lam-trong-dau-tu-chung-khoan-2
Hàng nghìn người khách trên tàu Titanic đã đặt hết niềm tin vào thuyền trưởng

Bạn nên nhớ rằng: Những thông tin do người khác cung cấp có thể đúng hoặc sai. Và chỉ mang tính chất tham khảo không hơn, không kém.

Những người có đầu óc sáng suốt sẽ luôn có thói quen phân tích, kiểm chứng phản biện khi tiếp nhận thông tin. Chứ không bao giờ mù quáng tin theo răm rắp 100%.

Vì vậy, đừng bao giờ hành động thiếu tỉnh táo, để tránh phạm phải sai lầm đáng tiếc.

Sai lầm 2: Mạo hiểm, đâm đầu làm liều

5-sai-lam-trong-dau-tu-chung-khoan-3

Trên thị trường tài chính: “Mọi sai lầm đều phải trả giá bằng tiền mặt”, một khi mắc phải bạn sẽ tốn rất nhiều thời gian để lấy lại cân bằng về mặt cảm xúc cũng như số tiền (đã mất).

Trên chiến trường, một vị tướng giỏi sẽ không chỉ huy quân lính ồ ạt xông lên một cách mù quáng, mà chưa thăm dò thực hư, nắm chắc tình hình, cũng như khả năng chiến thắng.

Nhưng có một thực tế đáng buồn là trên “chứng” trường Việt Nam đã có không ít các “chứng sĩ” ôm bom cảm tử, bất tuân nguyên tắc, bất chấp cảnh báo, thậm chí là “điếc không sợ súng”, như ví dụ dưới đây:

5-sai-lam-trong-dau-tu-chung-khoan-3
Trích Báo Đầu tư Chứng Khoán Việt Nam

Những niềm tin khiến họ phạm sai lầm khi cố tình đâm đầu mua những cổ phiếu xuất hiện tin xấu, đó là:

  • “Mua cổ phiếu là mua kỳ vọng”
  • “Rủi ro nhiều thì lợi nhuận sẽ lớn”
  • “Mua khi ra tin xấu, bán khi ra tin tốt”.

Uh thì nó có thể đúng trong một vài trường hợp, nhưng đây không phải là cách làm mà bạn có thể “bốc đâu trúng đó”, nó giống như việc bạn “mua xổ số” hơn – bạn sẽ không có nhiều cơ hội chiến thắng.

Đừng cố gắng tỏ ra mạnh mẽ khi bạn chỉ là một đứa trẻ (trên chứng trường), với kiến thức tầm thường và tầm nhìn hạn hẹp.

Bài học rút ra:

Nếu lúc nào cũng tin rằng: “Sau cơn mưa trời lại sáng”; “doanh nghiệp chết đi sẽ hồi sinh lại” giống như các tựa game bạn thường chơi, thì đúng là bạn đang “đùa” với túi tiền của chính mình.

Hãy giữ nguyên tắc, luôn cẩn trọng với mọi thay đổi, không ngừng mở mang kiến thức và tư duy và nên xem xét kỹ những lời cảnh báo. Bởi “biết địch biết ta, thì trăm trận mới không thua”.

Sai lầm 3: Ham của rẻ – chê của đắt

Cổ phiếu rẻ, không có nghĩa lý gì hết, quan trọng là chất lượng và chúng có sinh lời hay không” – Tiến sĩ Alan Phan (tác giả cuốn sách Bí Mật Của Phan Thiên Ân).

Câu chuyện thực tế về thương vụ “gom cổ phiếu giá rẻ” dưới đây là một minh chứng rõ nét nhất về sai lầm này:

5-sai-lam-trong-dau-tu-chung-khoan-5
Trích Báo ĐTCK Việt Nam

Mua cổ phiếu của những doanh nghiệp yếu kém với giá rẻ, chẳng khác nào rước “cục nợ” về nhà cả. Cuối cùng đành phải ngậm ngùi “cắt lỗ” chỉ mong được yên thân.

Xem thêm: Cổ phiếu NÊN TRÁNH #1: Cổ phiếu “phế thải” có giá quá thấp

Vậy chúng ta nên mua cổ phiếu có giá cao hay giá thấp?

Đầu tư chứng khoán cũng giống như là hái quả vậy:

5-sai-lam-trong-dau-tu-chung-khoan-6

Vài quả trên cành cao hứng được nhiều nắng, nên thường sẽ ngọt và ngon hơn những quả ở dưới thấp.

Trong khi đó, một số người lại chỉ thích ăn quả ở dưới thấp, chỉ vì nó “dễ hái hơn“.

Tương tự, tâm lý của những nhà đầu tư nhỏ lẻ (ít tiền, thiếu kinh nghiệm) thường rất e ngại mua những cổ phiếu có thị giá cao (từ vài chục, cho tới vài trăm nghìn/cổ phiếu), nhưng có triển vọng tăng trưởng lớn và mức độ an toàn cao. Nên họ thường mua cổ phiếu giá rẻ (chỉ vài nghìn đồng) với tiềm năng tăng trưởng hạn hẹp, chỉ vì nó “rẻ” nên dễ mua.

Bạn hãy nhớ: Quy luật CUNG-CẦU trên thị trường nói rằng: “hàng hot thì dễ cháy” (giá cao, nhưng người ta cứ mua-bán ầm ầm), còn “của rẻ thì là của ôi” (giá rẻ, nhưng rất ít người muốn mua). Bạn có thể nhìn vào tính thanh khoản của cổ phiếu để biết được điều này. Nên đừng dại gì mà mua “cục nợ” về cả. 

Bạn cần phải có kiến thức để phân biệt được đâu là “kim cương” giá trị thực, và đâu là “thủy tinh” vô giá trị. Mà những kiến thức này thì luôn có sẵn tất cả trên google. Hãy nghiêm túc bỏ thời gian để nghiên cứu. Bởi “sự đầu tư khôn ngoan nhất chính là đầu tư vào bản thân” và trong đầu tư chứng khoán thì tránh một “khoản lỗ” cũng chính là kiếm được một “khoản lời”.

Bài học rút ra:

Giá cả tuy không nói lên chất lượng của cổ phiếu, nhưng những cổ phiếu tốt thì lại thường có giá cao hơn (vì được các nhà đầu tư thông minh săn đón nhiều hơn). Ngay cả nhà đầu tư vĩ đại Warren Buffett cũng chỉ mua rẻ cổ phiếu, chứ không bao giờ mua cổ phiếu rẻ.

Đừng chỉ nhìn vào giá cổ phiếu, mà hãy xem cổ phiếu đó có thực sự chất lượng và có tiềm năng tăng giá hay không.

Xem thêm: 2 Chiến lược kinh điển trong đầu tư chứng khoán

Sai lầm 4: Kiên quyết không chịu cắt lỗ

Điểm dừng chính là “dây đai an toàn” của bạn trước vực thẳm.

5-sai-lam-trong-dau-tu-chung-khoan-7

Không có điểm dừng thì chẳng khác nào lái xe đang xuống dốc mà không có “phanh”.

Trên thực tế, có rất nhiều người chơi chứng khoán kiểu bất chấp, không có một chút khái niệm về “quản trị rủi ro“. Cổ phiếu giảm đến mức báo động, nhưng vẫn không chịu cắt lỗ, thậm chí còn rủ nhau bắt đáy, để rồi ôm một khoản lỗ lớn, không thể bù đắp.

Điều này cũng dễ hiểu! Bởi bản chất của con người là “không bao giờ muốn thừa nhận mình sai”.

Chẳng thế mà trong Tam Quốc, Tào Tháo cũng có một câu nói nổi tiếng rằng: “Biết sai sửa sai, nhưng không bao giờ nhận mình sai”. Nhưng hãy nhớ là bạn không phải là “thánh nhân” cũng không có được khả năng và mưu lược như Tào Tháo để có thể áp dụng câu nói đó.

Và tâm lý của phần lớn NĐT sẽ diễn ra theo quy luật sau đây:

(1) Nhà đầu tư mua cổ phiếu ưa thích → (2) Sau khi mua, đột nhiên giá giảm ngoài ý muốn → (3) Nhưng không muốn thừa nhận là mình sai → (4) Vì vậy, không chịu cắt lỗ, vô tình chuyển thành đầu tư dài hạn → (5) Sau một thời gian dài, giá tiếp tục giảm sâu → (6) Cố bám víu, vì tin rằng “chưa bán là chưa lỗ” → (7) Nhưng đợi mãi mà giá vẫn không tăng → (8) Đành bán vì mất kiên nhẫn, chịu thiệt hại lớn.

Bài học rút ra:

Đầu tư cũng giống như bóng đá:

Để phản công, thì cần phải lui về phòng thủ vững chắc

Để giành chiến thắng chung cuộc, thì cần phải hạn chế tối đa các bàn thua.

Tuân thủ nguyên tắc “cắt lỗ” là bí quyết để tồn tại được trên thị trường chứng khoán. 

Biết “dừng lỗ” đúng thời điểm sẽ giúp tạo điểm dừng cho sự lo lắng của bạn. Khiến bạn an tâm, thoải mái và tự tin hơn.

Sai lầm 5: Ai cũng nghĩ là mình giỏi

Trong chương trình người bí ẩn có câu chuyện: 

Nghiệp chứng khoán: Hồi ức của một nhà đầu tư chuyên nghiệp!

5-sai-lam-trong-dau-tu-chung-khoan-8

Phóng viên: Anh có thể chia sẻ vài kỷ niệm khó quên của những ngày đầu tham gia thị trường?

Tài khoản của tôi từ đầu năm 2006 đến cuối năm 2006 tăng gấp 20 lần, bạn có tưởng tượng sự cám dỗ khủng khiếp như thế nào!

Lúc đó, tôi có tài khoản khoảng 40 tỷ đồng, mức tăng mỗi ngày thực sự là choáng váng. Lợi nhuận kiếm được vài tháng bằng cả chục năm đi làm nhà nước. Hồi đó, bỏ tiền tự bay vào Sài Gòn dự đại hội cổ đông như đi chợ.

Nhưng ngẫm lại hồi đó, có khi đa số chẳng biết rõ vì sao thị trường lại tăng mạnh như vậy. Suốt trong quãng thời gian thăng hoa của thị trường như vậy, chúng tôi sống như trên mây, tiền kiếm được sao dễ và nhanh thế? Ai cũng nghĩ là mình giỏi.”

Phóng viên: Vậy thất bại lớn nhất của anh trong 9 năm qua là gì?

“Thất bại lớn nhất là sau khi thị trường tạo đỉnh cuối năm 2007. Năm 2008 tôi mất nhiều nhất. Tính đến lúc đó, tôi giao dịch cũng đã tương đối lâu, nhưng vẫn bị chi phối bằng cảm tính rất nặng. Bây giờ nghĩ lại mới thấy mình non nớt, xử lý các thông tin tiêu cực bằng con mắt quá lạc quan. Khoảng 50% tài khoản của tôi đã bay trong thời gian này”.

Bài học rút ra:

Khi thủy triều rút thì mới biết ai là kẻ đang tắm truồng” – Warren Buffett.

Kinh doanh và đầu tư đều không đơn giản, cần phải học tập và rèn luyện, bởi vì: Thao trường đổ mồ hôi, thì “chứng” trường mới bớt đổ máu.

Thị trường luôn có nhiều biến đổi không thể ngờ tới. Vậy nên, liên tục học hỏi để tiếp nhận kiến thức mới, chứ đừng bao giờ nghĩ rằng mình giỏi.

Tham khảo:

TOP cổ phiếu tiềm năng!

Lời kết

Có người hỏi: Thành công là nhờ đâu mà có?

1. Người thầy thất bại trả lời: “Là nhờ may mắn

2. Người thầy thành công trả lời: “Là nhờ học từ thất bại

3. Người thầy cực kỳ thành công trả lời: “Là nhờ học từ người giỏi hơn mình

Tóm lại: Để thành công nhanh hơn và tránh được những sai lầm thì cần phải không ngừng trau dồi, học hỏi, và cách học tuyệt vời nhất là nên tìm cho được một NGƯỜI THẦY để giúp bạn tránh khỏi những “vết xe đổ” của người trước và rút ngắn con đường thành công.

Tổng kết lại 5 sai lầm bạn sẽ thường mắc phải nhất khi tham gia đầu tư chứng khoán, gồm:

× Sai lầm 1: Mua cổ phiếu dựa trên những lời mách nước, tin đồn

× Sai lầm 2: Mạo hiểm, đâm đầu làm liều

× Sai lầm 3: Ham của rẻ – chê của đắt

× Sai lầm 4: Kiên quyết không chịu cắt lỗ

× Sai lầm 5: Ai cũng nghĩ là mình giỏi.

Bài viết tiếp theo: Mô-đun 2 – Phân Tích Kỹ Thuật Trong Đầu Tư Chứng Khoán

Tham khảo thêm!

Nếu bạn đang cần tìm hiểu một Khóa học Đầu tư Chứng khoán (trực tuyến) chất lượng với chi phí thấp và nội dung dễ hiểu dành cho người mới. Hãy tham khảo khóa học dưới đây:

Bình luận bằng facebook
15